A actual pandemia do Covid-19 provocou infinitud de situacións de emerxencia, especialmente entre membros da Galicia exterior onde os efectos do coronavirus aínda seguen demasiado vivos. Arxentina, Brasil, Estados Unidos, Cuba, Chile ou Colombia son só algúns dos exemplos de países que aglutinan a centenares de miles de galegos do exterior, e que continúan librando, en circunstancias extraordinarias, a batalla contra o Covid. Unha guerra que dificulta o día a día e entorpece o porvir de multitude de fogares. Pensando neles, o goberno galego acaba de activar unha nova orde de axudas, que abre hoxe o prazo de solicitudes, e que está pensada para persoas en situación excepcional de emerxencia. 

A prioridade deste programa son as situacións de necesidade que se están producindo como consecuencia da pandemia. Para facer fronte a estas dificultades habilitouse unha liña dotada con 200.000 euros e que poderá triplicar o seu orzamento no caso de que sexa necesario. Para todos os que esteades interesados, o prazo de presentación de solicitudes permanecerá aberto ata o próximo 15 de novembro.  

Como requisito para poder acceder a estas axuda só tedes que ser emigrantes galegos residentes no exterior. Tamén poderán solicitar o apoio os vosos descendentes en primeiro grao que posúan a condición de galegos residentes no exterior, de acordo co establecido legalmente para este recoñecemento.

Estas axudas teñen carácter persoal e intransferible e non orixinan ningún dereito subxectivo para as persoas beneficiarias. Cabe destacar que son incompatibles con calquera outra das reguladas pola Secretaría Xeral dá Emigración ou organismos públicos para os mesmos conceptos. A contía adáptase á situación social e de necesidade dos beneficiarios.

Os requisitos para obter unha destas axudas é carecer de rendas, ingresos e patrimonio para facer fronte á situación descrita, e acreditar razóns de carácter social, sanitario ou asistencial de situacións sobrevindas nun tempo próximo ao da solicitude (como máximo nos últimos doce meses) e que pola súa gravidade requiran unha actuación urxente.

Paliar situacións de marxinación social ou dependencia

Máis aló das dificultades extraordinarias derivadas do Covid-19, existen outras razóns especificadas para solicitar estas axudas entre as que figuran, por exemplo, a de atoparse no exterior en situacións de marxinación social ou de tal grao de dependencia que a persoa solicitante non se poida valer por si mesma e non teña cuberta a necesidade de atención por ningún medio. Ou sufrir situacións derivadas da perda, inadecuación ou dotación básica da vivenda habitual ou familiar, e carecer de medios para paliar esta situación.

Tamén ampara esta convocatoria situacións derivadas de problemas perentorios referidos á alimentación, vestido, educación e outros de natureza análoga non cubertos polos diferentes sistemas de protección nacionais dos países nos que reside a persoa beneficiaria, ou as situacións derivadas de problemas sanitarios graves cuxo tratamento non estea debidamente cuberto ou con respecto dos cales a súa atención no Estado español supoña unha vantaxe significativa.

SOLICITA AQUÍ A TÚA AXUDA!

Galicia segue dando pasos na loita contra o Covid-19. Neste sentido, a Comunidade iniciará no mes de agosto unha experiencia piloto nun grupo pechado de persoas a través da nova aplicación para o móbil ‘PassCOVID’. Con base nos datos do Servizo Galego de Saúde, esta aplicación permitirá identificar o nivel de risco transmisor da persoa usuaria fronte ao Covid-19 e facilitar a xeración de alertas aos contactos indicados por esta no caso de dar positivo nunha proba PCR.

Despois de testar este novo sistema, en setembro valorarase a posibilidade de implementalo para que tanto os residentes en Galicia como os viaxeiros poidan descargala nos seus dispositivos móbiles. No caso de que se chegue a implementar, PassCOVID será sometida a consideración do Consello interterritorial de Saúde.

Este sistema será completamente voluntario. Así, a persoa que descargue a aplicación poderá optar por identificarse empregando o sistema de identificación seguro Chave 365, o que lle permitirá acceder a todas as funcionalidades de PassCOVID; ou escoller un perfil anónimo, nese caso a aplicación proporcionaralle información xeral e consellos sobre a situación da pandemia.

Deste xeito, a información será personalizada, no caso dos perfís identificados; e local, no caso dos usuarios que activen voluntariamente a xeolocalización. Isto último permitiralles recibir alertas sanitarias da zona de Galicia na que se atopen. PassCOVID tamén servirá de canle de comunicación entre o sistema público de saúde e os cidadáns con información sobre novidades e evolución da pandemia; zonas de risco; datos; indicadores xerais e por concello; recursos e servizos dispoñibles; e recomendacións e información sobre protocolos de protección e seguridade aplicables en cada momento e lugar.

Novas funcionalidades 

A nova aplicación podería, ademais, contar con novas funcionalidades en seguintes versións, como a coordinación coa aplicación estatal RadarCOVID. Esta última identifica contactos detectados automaticamente pola app, mediante a aplicación de tecnoloxías de proximidade.

Tamén, no caso dos establecementos de restauración, está a traballarse para que o cidadán poida rexistrar na aplicación PassCOVID o establecemento no que estivo a través dun código QR. Así, no caso de que a Administración identificase algún positivo ou contaxio no local, activaría unha alarma aos usuarios da aplicación.

Galicia segue dando pasos para garantir e promover unha das súas principais industrias: a turística. Así, e tras alcanzar antes que ninguén a 'nova normalidade', a rexión está a impulsar agora distintas iniciativas vinculadas ao turismo que ofrecen ao visitante dúas premisas fundamentais nestes momentos: calidade e seguridade.

Así, no marco do programa 'Galicia destino seguro', o goberno galego acaba de poñer en marcha unha campaña itinerante de concienciación que percorrerá a Comunidade durante o verán. Nela infórmase aos viaxeiros e aos propios galegos das medidas postas en marcha para garantir un turismo seguro no actual contexto sanitario, así como dos recursos turísticos dispoñibles en Galicia.

O conselleiro de Cultura e Turismo en funcións, Román Rodríguez, visitaba onte a primeira das accións da campaña, en Santiago de Compostela, onde se situaba unha unidade móbil que funciona a modo de oficina de turismo na Alameda compostelá desde onde se achega información á cidadanía e aos turistas cunha mensaxe de responsabilidade, precaución e respecto no actual contexto sanitario.

O espazo informativo está atendido por profesionais da información turística e tamén difunde o destino, poñendo en valor recursos como o Camiño de Santiago, a paisaxe, a natureza, a enogastronomía ou o patrimonio cultural.

A Mariña, Rías Baixas e Ribeira Sacra

Está previsto que a campaña percorra Galicia e que estea presente nas sete cidades galegas e municipios turísticos con maior densidade de poboación, que superen os 10.000 habitantes. Así, tras Santiago de Compostela, continuará en Ferrol e iniciará o mes de agosto na Coruña.

Despois percorrerá localidades e destinos turísticos como A Mariña lucense, a Ribeira Sacra, ou destinos costeiros como Rianxo, Betanzos, Lugo, Monforte, Sarria, Viveiro, Ourense, O Carballiño, Poio, Pontevedra, Sanxenxo, O Grove, Cambados, Vilagarcía de Arousa, Cangas do Morrazo, Vigo, Nigrán, Baiona e Tui.

A campaña itinerante dá continuidade á batería de medidas postas en marcha pola Xunta para garantir seguridade e protección aos viaxeiros, traballadores e galegos no actual escenario. Enmárcase no Plan de Reactivación do sector turístico aprobado o pasado mes de abril que inclúe accións para promover Galicia como un destino seguro, con accións que axuden a xerar liquidez no tecido empresarial e o incentivar o consumo.

Galicia acaba de facer pública a listaxe de países e territorios de alta incidencia de coronavirus co obxectivo de que os viaxeiros que procedades deses lugares ou estivésedes de visita neles nos últimos 14 días, informedes cos datos de contacto ao chegar á comunidade.

O goberno galego fixa que deberán facer esta comunicación todos os viaxeiros que cheguen desde territorios que teñan unha incidencia epidemiolóxica 3,5 veces superior á de Galicia.

Lista de países e territorios

• En calquera dos países do continente africano.
• Nos seguintes territorios do continente americano: Arxentina, Bahamas, Bolivia, Brasil, Chile, Colombia, Costa Rica, República Dominicana, Ecuador, El Salvador, Guatemala, Honduras, México, Montserrat, Panamá, Paraguai, Perú, Porto Rico, San Vicente e As Granadinas, St Martin, Surinam, Illas Tartarugas, Estados Unidos, Illas Virxes, Venezuela, Haití, Xamaica e Nicaragua.
• Nos seguintes territorios de Asia: Bahrein, Bangladesh, India, Irán, Iraq, Israel, Kazakstán, Kuwait, Kyrguistán, Líbano, Maldivas, Omán, Palestina, Filipinas, Qatar, Arabia Saudí, Singapur, Emiratos Árabes, Uzbequistán, Afganistán, Bután, Brunei, Camboxa, Indonesia, Laos, Mongolia, Myanmar, Nepal, Paquistán, Siria, Tailandia e Vietnam.
• Nos seguintes territorios de Europa: Albania, Andorra, Armenia, Austria, Acerbaixán, Belarús, Bélxica, Bosnia-Hercegovina, Bulgaria, Croacia, República Checa, Kosovo, Luxemburgo, Moldavia, Mónaco, Montenegro, Macedonia do Norte, Portugal, Romanía, Rusia, Serbia, Suecia e Ucraína.
• Nas comunidades autónomas de Aragón, Cataluña, Navarra, País Vasco e La Rioja.

A resolución, que acaba de ser publicada no Diario Oficial de Galicia, será obxecto de actualización nun prazo máximo de 15 días naturais.

Os afectados terán que especificar cal é o domicilio ou o aloxamento no que se hospedarán e durante canto tempo. Así mesmo, deben comunicalo nun prazo de 24 horas mediante o número de teléfono 881 00 20 21 ou a través da web https://coronavirus.sergas.gal/viaxeiros/

A nai de Lorena Becco naceu en Campo Lameiro fai tal vez demasiado. O tempo pasa rápido e provoca esquecementos en cousas que, ao cabo, son intranscendentes. Entón, como agora, Campo Lameiro era un pedacito de terra verde escondido na provincia de Pontevedra, famoso polos seus petróglifos, eses que nos lembran que antes de nós xa houbo outros, con distintos problemas e inquietudes, pero outros, a final de contas.

“A miña nai e os meus avós viñeron fai 63 anos, e tentaron volver cando mamá tiña 12 anos. Os meus avós, que tamén eran de Campo Lameiro, xa faleceron”, relata Lorena desde o hoxe, desde o agora, desde ese Montevideo que, unha vez máis, cruza e mestura unha historia galega e uruguaia ao mesmo tempo.

Un relato de galeguidade e de vangarda, de cultura e de innovación, que pasa pola Casa de Galicia en Montevideo, onde Lorena, uruguaia de nacemento e galega até a medula, dá clases de pandereita, canto e baile tradicional galego a un grupo de, na súa maioría, “señoras maiores con moita morriña da súa terra”.  

“Tamén hai algunha uruguaia que adoptamos como propia”, chancea esta investigadora cuxo relato sitúanos diante da realidade do noso tempo, desa pandemia que puxo o mundo patas para arriba, á espera dunha vacina capaz de devolvernos á ‘vella normalidade’.

Un kit de PCR e un kit de detección de anticorpos do Covid-19 en sangue

Mentres tanto, a ciencia non descansa. Tampouco en Uruguai, onde Lorena traballa nun proxecto conxunto no que participan o Instituto Pasteur, a Universidade da República, á que pertence, e a empresa ATGen, que garda unha estreita relación coa institución académica.

Tres patas dun mesmo banco que sosteñen unha iniciativa compartida: un kit de diagnóstico molecular e un kit de detección de anticorpos do Covid-19 en sangue. “A meta é conseguir un mellor seguimento e diagnóstico da pandemia”, resume Lorena coa sinxeleza propia da ciencia. Nunca é tan fácil, claro. Digamos que o virus sofre distintas fases, facéndose ás veces indetectable, dependendo, por exemplo,  de en que etapa da enfermidade atópase pode variar en que parte das vías respiratorias localícese. En sangue, si xéranse anticorpos, pódese detectar. 

As macroalgas son un recurso natural moi abundante en Galicia e Portugal, e teñen unha importancia fundamental en lvos ecosistemas mariños costeiros. Un marco no que nace o proxecto ALGALUP, centrado na investigación do potencial de especies pouco ou nada explotadas de macroalgas, no impulso do seu cultivo e na potenciación de novas formas de aproveitamento para a alimentación, aplicacións biomédicas e cosméticas e a nutrición en acuicultura.

A iniciativa conta coa participación de expertos de universidades, centros de investigación e centros tecnolóxicos de Galicia e Portugal, e está impulsada por un consorcio liderado por Anf aco-Cecopesca e no que se integran o Instituto Politécnico dá Garda, a Universidade Católica Portuguesa (UCP) e a Universidade de Porto, pola parte lusa; e o Centro Tecnolóxico do Mar (Fundación CETMAR) e a Universidade de Vigo (UVigo), pola galega.

O proxecto desenvolveu xa unha primeira parte na que se constituíu unha rede conformada por 42 expertos de Galicia e Portugal, co obxectivo de potenciar o intercambio dos seus coñecementos respecto da explotación e o aproveitamento de macroalgas. Ademais, revisouse a estado da arte da explotación destas especies a nivel mundial, europeo e na zona de ambas as rexións para estudar as oportunidades que ofrece o sector.

Así mesmo, neste momento atópase en proceso de desenvolvemento un estudo de mercado realizado a partir de datos de explotación, cultivo e comercio da Organización das Nacións Unidas para a Alimentación e a Agricultura (FAO), o Ministerio de Agricultura, Pesca e Alimentación e a Xunta.

Obxectivos do proxecto

No marco de ALGALUP analízanse as condicións óptimas para cultivar as especies de macroalgas 'Codium', 'Osmundea pinnatifida' e 'Lamaninaria'. Neste sentido, estanse estudando os medios e a concentración de macronutrientes, ademais de programas de iluminación en relación á lonxitude de onda, a intensidade, o fotoperiodo e as combinacións destes parámetros.

Do mesmo xeito, está a investigarse a presenza de varias especies de macroalgas en Galicia e Portugal, analizando a súa caracterización e compoñentes para determinar as súas posibles aplicacións.

El proxecto contempla tamén a execución de probas enfocadas no desenvolvemento de novos produtos de alimentación humana. Para iso, intégrase a 'Codium' en conservas e pratos preparados e avalíase o seu rendemento tras varios procesos de secado. Ademais, estúdase a utilización de algas e polisacáridos derivados en penso de rodaballo.

O segundo semestre de execución de ALGALUP permitirá continuar o desenvolvemento de novos produtos e a procura de oportunidades para valorizar as macroalgas mediante aplicacións nos sectores farmacéutico e cosmético.

A iniciativa tamén comprenderá o deseño e a implementación de plans de transferencia dos resultados a empresas que presentan dificultades para realizar investimentos e procesos de modernización tecnolóxica, así como para levar a cabo actividades de innovación debido ao seu pequeno tamaño.

VEN A GALICIA, O SECTOR TIC NECESÍTACHE!

Calquera problema pode acabar converténdose nunha oportunidade. A frase, un deses lugares comúns nos que un se refuxia para tratar de resumir unha evidencia, volve poñerse de manifesto coa Aula Galicia Aberta.

Esta iniciativa, posta en marcha polo Goberno de Galicia como consecuencia da pandemia, e co obxectivo de seguir achegando a cultura e a tradición da nosa terra aos galegos da diáspora, resultou ata a data todo un éxito. As cifras así o avalan: preto de 350.000 reproducións en redes sociais.  

A través de Facebook Live e da canle de Youtube da Secretaría Xeral de Emigración, miles de galegos de todo o mundo puidestes gozar e aprender coas clases de canto e pandeireta, percusión, gaita e baile, e coas sesións de conta contos en galego estreadas hai unhas semanas.

A partir de hoxe, poderedes seguir gozando -agora coa gastronomía galega-, nun seminario que imparte o chef André Arzúa. El será o encargado de achegarvos diferentes pratos e receitas elaboradas desde Galicia, adaptándoas, nos casos nos que sexa posible, aos ingredientes e métodos empregados e á realidade gastronómica dos países con maior presencia de galegos.

Lembrade, hoxe, a partir das oito da tarde, en horario peninsular español, podedes participar de modo gratuíto deste seminario, que se emitirá no Facebook Live da Secretaría Xeral dá Emigración. Unha canle a través do cal poderedes expoñer dúbidas e realizar comentarios sobre as receitas que se vaian executando.

¡SÍGUEO EN DIRECTO A PARTIR DAS 20 HORAS!

Cada ano, miles de fogares galegos de todo o mundo reciben unha pequena ou gran axuda por parte do goberno da súa rexión. Son fogares nos que a situación social do seu país resulta bastante máis delicada que na Galicia territorial; pero son fogares galegos a final de contas. Máis, se cabe, en época de pandemia, cando as necesidades, en moitos casos, multiplícanse. 

Neste escenario, o Goberno galego ha impulsado un ano máis o programa de axudas económicas individuais, colaborando nesta ocasión, de modo directo, con máis de 8.000 familias que recibirán axudas por un importe conxunto que supera os 2,5 millóns de euros. Un pago co que poderán facer fronte ás súas necesidades máis básicas de subsistencia e atención sociosanitaria.  

A maioría dos fogares galegos beneficiados residen en Cuba (6.267) e Venezuela (1.637). O resto de familias distribúense en Arxentina, Brasil, República Dominicana e Uruguai. 

Sete tipos de axuda en función das necesidades 

O grao de dependencia, a gravidade das enfermidades e os seus tratamentos, os ingresos económicos, e a idade da persoa solicitante, así como as cargas familiares, determinan os criterios para a concesión destas axudas.

Ditas pautas son as seguintes:  

• Por unidade familiar en situación de precariedade
• Por situación de dependencia ou enfermidade grave da persoa solicitante
• Por situación de dependencia o enfermidade grave no seo da unidade familiar
• Por invalidez ou enfermidade permanente
• Por cobertura de medicamentos e tratamentos de enfermidades crónicas ou graves cando teñan un custo elevado
• Para as mulleres que sofran violencia de xénero 
• Para paliar unha situación de desemprego na unidade económica familiar   

Lonxe, aínda que quizá non tanto, ou máis preto do que ás veces imaxinamos –así é o tempo-, quedan aquelas estampas roubadas á memoria como unha frecha. Buques xigantes en peiraos aínda máis xigantes, debuxados todos eles en branco e negro, a cor dunha época afastada, aínda que quizá non tanto, insisto. A da emigración galega; a de centos de miles de paisanos, veciños, cidadáns, que partían coa maleta cargada de proxectos, e volvían, se volvían, ou xa non. Que máis dá.

Moitos a Arxentina, aínda hoxe ‘quinta provincia galega’. Podía ser o caso de Pablo, protagonista da novela de Paz Míguez Dá emigración. Notas d’un galego, que o Consello de la Cultura Galega recuperou á memoria no marco da colección Clásicos dá emigración.

A obra de Paz Míguez é o cuarto volume desta recompilación, e está escrita desde as anotacións dun galego fiel coñecedor dos universos da súa terra e de Arxentina. Paz Míguez estruturou a novela como unha viaxe de ida e volta con final aberto, adornado coas circunstancias e peripecias vividas polo protagonista ao longo de varios anos residindo en Arxentina.

Pablo vive un conxunto de peripecias persoais que o autor quere proxectar sobre o prototipo de emigrante galego: a dura viaxe no barco, o engano, a soidade, a situación do idioma, a visión pesimista da realidade, o retorno… Personaxes paradigmáticos, difíciles condicións humanas e aspectos de didactismo e ensino comúns marcan os alicerces dunha narración moi interesante, escrita en clave testemuñal para un mellor coñecemento do que foi a vida dos desterrados galegos.

Paz Míguez

O Consello da Cultura Galega acompaña a presentación desta publicación obra coa publicación da entrada do seu autor, Paz Míguez, no Álbum de Galicia.

Nacido na Pobra do Caramiñal o 11 de xuño de 1911, viviu alí ata os 18 anos, cando houbo de emigrar a Arxentina. Primeiro estivo a traballar nun negocio familiar na cidade portuaria de Rosario ata que decidiu trasladarse á capital do país.

Paz Míguez coñeceu en primeira persoa a situación dos compatriotas galegos (condicións laborais, relacións humanas, desterro, morriña…), que acabaron sendo motivo esencial e recorrente das súas principais novelas: Dá emigración. Notas d’un galego (1936) e Ou Adán que non quixo voltar ó Paradiso (1992). Realizou varias viaxes entre a Arxentina e Galicia e foi en Buenos Aires onde acabou formando unha familia e pasou a última etapa da súa vida. Faleceu no ano 2003.

Colección Clásicos da emigración

A emigración en Galicia publicada por Ramón Castro López en 1923 foi o punto de apertura dunha colección de libros que, baixo o título Clásicos dá emigración, pretende ofrecer un reflexo fiel do que supuxo a emigración galega tanto para aqueles que a viviron desde os seus países de destino como para quen os viu marchar.

A colección está integrada por unha ducia de títulos de diferentes xéneros que hoxe en día son difíciles de atopar en bibliotecas ou librerías, e que así poden ser máis accesibles para o público investigador, pero tamén para calquera persoa interesada no tema. Reúne as distintas perspectivas que marcaron un dos fenómenos demográficos máis importantes dos últimos séculos en Galicia a través de obras que abarcan tanto ensaios como literatura de ficción ou biografías, entre outros xéneros, escritos entre principios do século XX e os anos 60, aproximadamente. Cada un dos volumes está prologado por un especialista contemporáneo na materia, como Ramón Villares, Pilar Cagiao ou Raúl Soutelo, entre outras e outros.

DESCARGA AQUÍ A OBRA!