Este é, sen dúbida, o ano do Carballo de Conxo, que acaba de ser elixido esta fin de semana como árbore do ano en España e que, como vos contabamos hai unhas semanas, competirá por leste mesmo recoñecemento en 2022 a nivel europeo. Coñecido como 'Ou avó', este exemplar de máis de 250 anos, está emprazado no bosque do Banquete de Conxo, onde foi testemuña da celebración que deu lugar a este curioso nome para unha agrupación de árbores.

O Banquete de Conxo celebrouse o 2 de marzo de 1856. Naquela comida, os estudantes universitarios pertencentes á clase alta serviron aos obreiros e artesáns como símbolo democrático de fraternidade. Así o explica o propio Concello de Santiago, que destaca que, nun momento no que as desigualdades entre as clases eran enorme na cidade, en parte pola perda das colleitas nos anos previos, este banquete tivo unha gran repercusión na sociedade da época.

Desde entón, a árbore e os seus acompañantes permanece inalterable, ao pé dunha das sendas dun espazo natural situado ao sur de Compostela. O lugar abriuse ao público 2018 despois de estar inaccesible durante 133 anos, en concreto desde 1885, data na que a leira orixinal onde se empraza, de máis de 20 hectáreas e bañada polo río Sar, destinouse a espazo só para internos do entón modernísimo Manicomio de Conxo.

A árbore esquivou o intento de talla e superou distintos incendios e circunstancias para chegar, como símbolo de pasado, de presente e de futuro, ata os nosos días. Ao redor do carballo, en todo este Bosque do Banquete de Conxo, reuníronse en 2019 ata 5.000 persoas na segunda edición dunha multitudinaria romaría que celebraba a apertura deste espazo natural despois de máis dun século. 

Pero máis aló diso, o carballo como a propia Rosalía lémbranos, é a nosa “árbore patria”, o símbolo de Galicia e da súa natureza de bosques sen fin. E Compostela, non só una das cidades de España con máis metros cadrados de zonas verdes por habitante, senón o lugar de peregrinación por excelencia neste ano Santo Xacobeo. 

De feito, a nosa árbore sitúase ao pé da entrada en Santiago do Camiño Portugués de peregrinación. A 200 metros da coñecida como 'Fonte da Virxe da Concha', importante lugar de culto e peregrinación, xa citado por Tirso de Molina no século XVII, e a 300 metros do Mosteiro de Conxo, que conserva un claustro románico do século XII.

O Carballo de Conxo impúxose por algo máis de 1.400 á a Sabina de Brancas, situada en Comarca do Jiloca (Teruel). 

O retorno, calquera retorno, arroxa sempre situacións complicadas. Tamén nesta época, máis en tempos do Covid. Un marco no que programas como o de Axudas Extraordinarias ao Retorno, que cada ano promove o goberno galego, supoñen un bálsamo para moitas familias, un punto sobre o que apoiarse para concretar a súa volta a casa.

Neste sentido, esta liña facilitou, durante o últimos tres anos, a integración social de máis de 2.000 familias retornadas. Unha actuación para a que, durante este tempo, destináronse 4,6 millóns de euros, ampliándose este ano co obxectivo de paliar os efectos provocados pola pandemia.

En total, esas 2.000 familias representan a máis de 6.000 galegos que contan cunha idade media de 38 anos. Ademais, o 35% destes fogares teñen fillos menores de idade, recibindo tamén por este motivo unha achega específica.

Esta liña de axudas ten como meta facer fronte aos gastos extraordinarios da unidade familiar derivados do retorno. Como sabedes, os beneficiarios sodes todos aqueles galegos que, residindo fóra de España, establecédesvos na nosa terra, tanto os que nacestes aquí como os vosos cónxuxes ou descendentes.

Para xustificar a axuda, debedes contar co empadroamento en Galicia e residir legalmente no estranxeiro un mínimo de tres anos inmediatamente anteriores á data do retorno.

As contías máximas son de 6.000 euros, dependendo do número de persoas que conforman o voso fogar e da vosa situación social: idade, dependencia ou fillos menores ao voso cargo.

A Asociación de Mozos Emigrantes Retornados en Galicia – AJERGA – desvelou as gañadoras do concurso “Cousas do Retorno”. O certame, dirixido a todos os emigrantes retornados, púxose en marcha coa idea de visibilizar a historia, aínda por narrar, de todos aqueles emigrantes e descendentes que retornaron a Galicia.

No concurso participaron máis de 60 obras chegadas de Galicia, pero tamén de países como Arxentina, Polonia, Uruguai, Chile, México, Venezuela ou Porto Rico. Finalmente, o xurado composto por Xesús Fraga, recente premio nacional de narrativa, Nacho Muñoz e Amaia Roldán, entregou os seguintes premios:

• Premio ao mellor relato breve: Macarena Iglesias Gualati  por “O Eterno Retorno”
• Premio á mellor peza audiovisual: Nelly Fortes González por “A escaleira”
• Premio á mellor obra plástica ou fotografía: Loreley Ritta Cardero por “Algúns nacaen con estrelas”

O acto, no que tamén participaron o Secretario Xeral de Política Lingüística Valentín García Gómez e a Subdirectora Xeral de Retorno, María Begoña Solís Domínguez, estivo precedido por unha exposición na que se mostraron algunhas das obras recibidas. Como sinalan desde a asociación, “as formas de vivir, sentir e representar a galeguidade reescríbese cada día en todo o mundo. E esta exposición é unha manifestación que busca que cada historia persoal conte unha parte dun todo imposible".

María Belén Rosbier, presidenta de AJERGA, fixo un repaso pola historia da asociación, que “naceu nas nosas mentes cando chegamos a Galicia e botamos en falta as nosas redes. Nacemos pola necesidade de xuntarmos e compartir experiencias, de sentirmos recoñecidas non outro.” Sinalou tamén que “cando bautizamos a asociaicón case dubidabamos ata do noso nome. Migrantes? Emigrantes? Inmigrantes? Retornados? Que é ou retorno, se chegamos a un lugar do que nunca sinais?".

O concurso tomou o seu nome das “Cousas” de Castelao (escritas entre 1919 e 1926), que foron un conxunto de relatos breves que interpretaban a realidade galega e o seu tempo publicados poucos anos antes de que o autor iniciase o seu exilio en Latinoamérica. El nunca puido retornar, pero si moito fillos e netos de galegos, que agora lle renden homenaxe desta forma.

Durante os últimos 4 anos, preto de 22.000 galegos volvestes a casa grazas ás facilidades ofrecidas pola Estratexia Retorna posta en marcha en 2018 polo Goberno galego. Un esforzo sobre o que agora traballa a propia administración autonómica para impulsar outro plan estratéxico que siga facilitando o regreso á nosa terra de todos aqueles que, polos motivos que sexa, un día tivestes que partir.

Neste sentido, a estratexia suma distintas actuacións, entre as que destacan algunhas como as bolsas BEME, que ofreceron ata a data 900 prazas para que os fillos e netos da nosa diáspora puidesen cursar un máster nas universidades galegas ou realizar aquí os seus estudos de Formación Profesional.

Son moitas as historias de bolseiros que vos fomos contando nestas páxinas, do mesmo xeito que tamén son moitos os que, tras cursar os vosos estudos en Galicia, continuastes aquí o voso proxecto persoal, familiar e profesional: ata o 70% dos participantes.

Este programa entronca con outro, o de retorno emprendedor, que permitiu xa apoiar a 500 emprendedores no impulso do voso negocio cando volvestes a Galicia.

O Carballo de Conxo, un dos emblemas da nosa historia contemporánea, postúlase como Árbore Europea de 2022. Con máis de 260 anos de antigüidade, é a árbore máis veterana do histórico Bosque do Banquete de Conxo. Álzase ao pé dunha das sendas dun espazo natural situado ao sur de Santiago de Compostela. O lugar abriuse ao público 2018, despois de estar inaccesible durante 133 anos, en concreto desde 1885, data na que a leira orixinal onde se empraza, de máis de 20 hectáreas e bañada polo río Sar, destinouse a espazo só para internos do entón modernísimo Manicomio de Conxo.

Neste marco, o organismo europeo Bosques sen Fronteiras está a promover o concurso para elixir a Árbore Europea 2022, nomeamento ao que se postula o Carballo de Conxo como elemento vexetal emblemático de Santiago de Compostela. Ao seu lado paseou no seu día a propia Rosalía de Castro, sendo así un dos emblemas da historia contemporánea de Galicia.

Toda a colectividade galega do exterior está convidada a apoiar esta candidatura a través da ligazón: https://arboleuropeo.es/votacións-arbol-do-ano-en-espana-2022/. O Carballo de Conxo é o único candidato galego a este premio.

A nosa árbore está ao pé da entrada en Santiago do Camiño Portugués de peregrinación. A 200 metros da coñecida como 'Fonte da Virxe da Concha', importante lugar de culto e peregrinación, xa citado por Tirso de Molina no século XVII, e a 300 metros do Mosteiro de Conxo, que conserva un claustro románico do século XII.

Ao redor do carballo, en todo este Bosque do Banquete de Conxo, reuníronse en 2019 ata 5.000 persoas na segunda edición dunha multitudinaria romaría que celebraba a apertura deste espazo natural despois de máis dun século. 

Pero máis aló diso, o carballo como a propia Rosalía lémbranos, é a nosa “árbore patria”, o símbolo de Galicia e da súa natureza de bosques sen fin. E Compostela, non só una das cidades de España con máis metros cadrados de zonas verdes por habitante, senón o lugar de peregrinación por excelencia neste ano Santo Xacobeo. 

Se volviches a Galicia despois de traballar fóra, non te preocupes: a Seguridade Social dispón de varios convenios con distintos países que garanten a cobranza da pensión futura.

Se emigraches a un país da Unión Europea, do Espazo Económico Europeo ou a Suíza, aplícanseche as normas de coordinación previstas para abonar as pensións nestes estados. En caso contrario, non te preocupes. España mantén acordos con moitos países, como Andorra, Arxentina, Brasil, Estados Unidos, México ou Venezuela. Ademais, se non existe ningún tipo de acordo, pódese xerar unha prestación que se concede se residiches nun país onde a precariedade do sistema de protección social ou falta de acordos xustifíqueno.

E lembra, se che queda algunha dúbida, podes achegarche a calquera das cinco oficinas integrais de asesoramento e seguimento ao retorno, situadas en Santiago de Compostela, A Coruña, Lugo, Ourense e Vigo); ou podes enviar un correo electrónico a retorno.emigracion@xunta.gal .

A nosa terra segue atenta á demanda de emprego tecnolóxico. Un sector, o das TIC, que emprega nestes momentos en Galicia a máis de 19.300 persoas, o que supón case un 2% máis que o ano pasado. Así mesmo, se botamos a vista atrás, este incremento na Comunidade elévase ata o 23,3% durante o último lastro. Unha crecida que, segundo apuntan os expertos, non fixo senón comezar. Se estás a pensar en volver a Galicia e buscas emprego na industria tecnolóxica, agora tes unha gran oportunidade.

O último informe publicado polo Observatorio da Sociedade da Información en Galicia estima que se poidan chegar a crear máis de 4.500 novos empregos na comunidade durante o próximo lustro. Unha creación de postos de traballo que se enmarca, así mesmo, nun escenario de calidade e transversal, que afecta á maioría de áreas da economía.

Neste sentido, o informe revela que tres de cada catro empresas TIC galegas teñen dificultades para cubrir estes postos cualificados. Isto a pesar de que máis do 21% dos alumnos do Sistema Universitario de Galicia, preto de 13.000, estaban matriculados en graos STEM en 2019.

Perfís máis demandados

Así, e en relación á demanda específica de determinados perfís profesionais, o Observatorio resalta cara ás novas necesidades de contratación que están a xurdir no sector ao amparo das tecnoloxías disruptivas. Os datos son a nova materia prima e requiren talento dixital que xestione a información e xere valor engadido a partir da súa análise. Un 47,2% das empresas TIC de Galicia que desenvolve funcións no ámbito da Xestión dos datos demanda perfís relacionados con Big Data. 

O incremento de ameazas á seguridade na internet require perfís capacitados para desenvolver solucións e implementar medidas de seguridade que freen ameázalas  cibernéticas. Así, un 42,5% as empresas TIC de Galicia con liñas de negocio no ámbito da  Ciberseguridade demanda perfís dixitais especializados nesta materia.

Ademais, un 41% das empresas TIC de Galicia que desenvolve funcións no ámbito das tecnoloxías verdes require profesionais STEM no ámbito da economía verde e circular que permita a transición a fontes de enerxías renovables, limpas, seguras e eficientes.

Con respecto ás  soft  skills, a capacidade para a aprendizaxe é a calidade máis valorada polas empresas TIC de Galicia (90,6%) nas persoas tituladas  STEM que contratan. Con porcentaxes que oscilan entre o 85 e o 90%, o sector TIC de Galicia tamén demanda calidades relacionadas coa motivación, a capacidade para resolver problemas, coñecementos prácticos e adaptabilidade.

Volviches a Galicia coa túa parella e queres solicitar a residencia? Se estás casado ou casada, ou es parella de feito dun cidadán estranxeiro, o teu cónxuxe ten dereito a pedir a tarxeta comunitaria. 

En caso contrario, teredes que acreditar documentalmente que sodes unha parella estable e duradeira, asimilable a unha de feito. 

Visualiza a nova pílula de GaliciaAberta e coñece todos os detalles. 

E lembra, para máis información, podes dirixirche a calquera das cinco oficinas integrais de asesoramento e seguimento ao retorno (situadas en Santiago de Compostela, A Coruña, Lugo, Ourense e Vigo).  

Esta é unha historia de alguén que se define como "orgullosa filla de pais galegos". Unha xornalista e creadora de contidos dixitais que volveu a casa grazas ás bolsas BEME, e que agora contou co programa de apoio ao retorno emprendedor para impulsar o seu propio proxecto. 

O relato esténdese entre as beiras de Galicia e Panamá, ensinándonos o que foi e o que é a emigración. Queres coñecer todos os detalles? Escucha o novo podcast de Laboratorios de Radio!

Se volviches a Galicia e es titular dunha conta bancaria de aforro ou de prazo noutro país, podes mantela sen ningunha restrición. Iso si, deberás declarar tanto as contas como os movementos de diñeiro se estes superan certas cantidades.

Ademais, para cancelar unha conta bancaria no teu país de orixe, deberás seguir os trámites fixados no contrato coa entidade. E para abrir unha conta aquí, basta con achegarche a unha oficina bancaria co DNI ou o pasaporte.

Esta nova 'Pílula do retorno' lanzada por GaliciaAberta explícache todos os detalles.

E lembra, se che queda algunha dúbida, podes achegarche a calquera das cinco oficinas integrais de asesoramento e seguimento ao retorno, situadas en Santiago de Compostela, A Coruña, Lugo, Ourense e Vigo); ou podes enviar un correo electrónico a retorno.emigracion@xunta.gal.