Cada gallego tiene un lugar al que volvería con los ojos cerrados.
Una playa donde aprendió a nadar, un camino con olor a eucalipto, una fuente donde se refrescaba tras la escuela o un monte que guarda silencios familiares. Son sitios pequeños, casi secretos, pero profundamente nuestros. Lugares que no necesitan promoción: solo necesitan que los volvamos a pisar.

Aquí va una selección de esos rincones que muchos llevan en el alma. Y que otros, tal vez, aún están a tiempo de redescubrir.

1. O Pozo da Ferida (Xove, Lugo)

Una cascada escondida en el corazón de la Mariña lucense, donde el agua se precipita desde más de 30 metros entre helechos y musgo. Poco señalizada, solo se llega si alguien te lleva o si escuchas bien al bosque. Un lugar para reconciliarse con la calma.

2. Praia de Arealonga (O Vicedo, Lugo)

Un arenal recogido, de aguas tranquilas y arena blanca, entre la ría y la montaña. Desde allí se divisa el puente de O Barqueiro y la silueta de los montes de Ortigueira. Menos conocida que su vecina de Esteiro, pero igual de mágica.

3. O Seixo y el santuario da Peneda (Cerdedo-Cotobade, Pontevedra)

Un monte cargado de leyenda y espiritualidad, con vistas infinitas y piedras que parecen hablar. Allí se alza un pequeño santuario entre nieblas, donde cada septiembre los romeros se mezclan con el viento. La Galicia mística en su máxima expresión.

4. Monte Neme (Carballo, A Coruña)

Una antigua mina reconvertida en paisaje insólito. Sus lagunas azul eléctrico contrastan con el verde del entorno. Un lugar que mezcla historia industrial, cicatrices del pasado y una belleza hipnótica. Ideal para quien busca rincones fuera del mapa.

5. O Portiño (A Coruña ciudad)

A solo unos minutos del centro urbano, este pequeño rincón entre rocas y mar abierto ofrece uno de los atardeceres más serenos de Galicia. Es un secreto bien guardado por los coruñeses, donde el mar rompe sin prisa y el viento acaricia en silencio.

Galicia non necesita filtros. Nunha soa viaxe podes cruzar bosques milenarios, bañarche en rías cristalinas, perderche en aldeas de pedra e acabar o día contemplando a posta de sol máis occidental de Europa. Aquí vai unha selección de 10 lugares que che namorarán este verán, sobre todo se volves coa mirada do que regresa.

1. Illas Cíes (Vigo)

Un paraíso na ría de Vigo que forma parte do Parque Nacional Marítimo-Terrestre dás Illas Atlánticas. As súas praias, como Rodas —considerada unha das máis belas do mundo—, teñen unha area branca finísima e augas cristalinas de azul intenso. Pero as Cíes son moito máis que praia: hai roteiros de sendeirismo, faros solitarios e colonias de aves que aniñan entre cantís. Só permítese un número limitado de visitantes ao día, o que garante a súa conservación e unha experiencia única.

2. Cañón do Sil (Ribeira Sacra)

O Sil se encajona aquí entre paredes de ata 500 metros de altura, esculpindo un das paisaxes máis impresionantes da Península. As ladeiras énchense de viñedos en terrazas onde se cultivan os afamados mencías e godellos. Podes percorrelo en coche ou en catamarán, parando en mosteiros como Santo Estevo ou San Pedro de Rocas. No verán, o verdor cóbreo todo e os miradoiros como Ou Cabo do Mundo ou Pena do Castelo regalan fotos inesquecibles.

3. Praia das Catedrais (Ribadeo)

Un templo natural de pedra esculpido polo mar Cantábrico. Os seus arcos xigantes e covas só poden admirarse en todo o seu esplendor durante a baixamar, o que converte a visita nun acto case litúrxico. Cada verán atrae a miles de visitantes, polo que se require reserva previa. Ideal para combinar cun roteiro pola costa lucense, repleta de areais tranquilos e miradoiros con vistas infinitas.

4. Fervenza do Ézaro (Dumbría)

Un espectáculo da natureza: o río Xallas cae en fervenza directamente ao mar, algo único en Europa. A auga precipítase desde máis de 40 metros entre rocas de granito puído. De noite, no verán, a fervenza ilumínase e a ruxido da auga mestúrase co canto dos grilos, creando unha atmosfera máxica. Ao seu lado hai un miradoiro con vistas á desembocadura, e desde alí pódese subir tamén ao miradoiro do Ézaro, un dos balcóns máis famosos da Costa da Morte.

5. Fragas do Eume (A Coruña)

Este bosque atlántico é un remanso de paz onde o tempo parece deterse. A fraga, unha selva tépeda de carballos, amieiros e fentos, esténdese ao longo do río Eume, creando un microclima fresco mesmo nos días máis cálidos. Os roteiros de sendeirismo levan ao Mosteiro de Caaveiro, escondido entre as árbores e a néboa matutina. É un lugar ideal para camiñar sen présa, escoitar o rumor da auga e respirar profundamente. 

Volver a Galicia tamén pode ser unha cuestión de oído. Ás veces basta unha gaita de lonxe, unha voz que pronuncia palabras como "terra", "nai", "morriña" ou "lúa" con ese acento inconfundible. Outras veces, unha canción enteira convértese na maleta que aínda non fixemos, na pasaxe emocional que nos lembra de onde vimos e por que merece a pena regresar.

Esta playlist para volver a casa é unha homenaxe a Galicia a través da súa música: cancións que a retratan, sóñana ou a celebran. Algunhas che romperán por dentro. Outras, daranche ganas de bailar descalzo sobre a herba. Pero todas, sen excepción, falaranche en idioma galego da alma.

1. "Morriña" – Baiuca

Un título que xa o di todo. Baiuca converte a emoción máis galega nunha experiencia sonora única. Neste tema, a voz ancestral de Xose Lois Romero mestúrase con sintetizadores e ritmos electrónicos para dar forma a un queixume moderno que non se resigna, senón que pulsa con forza. “Morriña” non se explica: escóitase, sente e —como o propio retorno— báilase desde dentro.

2. "Terra" – Tanxugueiras

Un berro de orgullo colectivo, un canto á terra e á forza feminina. As Tanxugueiras revolucionaron a música galega con esta canción que mestura tradición vocal, percusión tribal e espírito contemporáneo. “Non hai fronteiras” converteuse nun lema para toda unha xeración de galegos dentro e fóra.

3. "Igualiña que vos antigos" – Mercedes Peón

Un bulebule de enerxía e memoria colectiva. Neste tema, Mercedes Peón recupera ritmos e cantos tradicionais para convertelos nunha celebración intensa da identidade galega. A percusión, a voz e a posta en escena son pura forza telúrica. Igualiña que vos antigos non é nostalxia: é continuidade, resistencia e modernidade con raíces profundas.

4. "Negra sombra" – Luz Casal & Carlos Núñez

Cando a poesía de Rosalía de Castro únese coa emoción de Luz Casal e a gaita de Carlos Núñez, o resultado é desgarrador. “Negra sombra” fala da tristeza que acompaña en silencio, da dor que queda, do amor ausente. Unha xoia que emociona a calquera que sentise a morriña algunha vez.

5. "A Carolina" – Luar na Lubre

Melodía sinxela, letra entrañable e unha harmonía que chega ao corazón. A Carolina é un símbolo da música tradicional galega contemporánea, cantada por nenos, adultos e maiores como parte do repertorio popular. É desas cancións que non necesitan explicación, só un momento de calma para deixarse levar.

Din que hai paisaxes que un leva tatuados na alma. E no caso de Galicia, moitas veces teñen forma de praia: con brumas de mañá, cheiro a percebe, risas de infancia e atardeceres que cheiran a salitre e liberdade. Para quen vive lonxe, a morriña é ese belisco silencioso que aparece ao lembrar a terra. Pero hai un remedio que nunca falla: volver pisar os areais que nos viron crecer, soñar ou namorarnos.

Hoxe convidámosche a percorrer algunhas das praias galegas que, máis aló da súa beleza natural, teñen a capacidade de reconectar coas raíces e curar a nostalxia. Porque volver a Galicia, aínda que sexa só por uns días, é tamén reconciliarse cun mesmo.

1. Praia de Rodas (Illas Cíes): o paraíso que sempre soñaches

Non hai morriña que se resista ao azul turquesa das Cíes. Declarada por The Guardian como unha das mellores praias do mundo, Rodas une dúas illas cunha lingua de area branca que parece non ter fin. Chegar en barco, camiñar polos piñeirais e pisar a súa area fresca é unha experiencia que devolve a paz. E para moitos galegos do exterior, unha promesa cumprida: “algún día volverei”.

2. A Lanzada (O Grove - Sanxenxo): o verán de toda a vida

Para miles de familias emigrantes, A Lanzada foi e segue sendo a praia dá infancia. Inmensa, ventosa, de ondas juguetonas, é o escenario perfecto para aprender a nadar, correr polas dunas ou perderse en recordos. Tamén é un lugar de rituais, como o baño das nove ondas que tantas nais e avoas transmitiron como promesa de fertilidade e protección.

3. Praia de Carnota (Costa da Morte): a Galicia máis salvaxe e serena

Con máis de 7 quilómetros de lonxitude, Carnota non só é a praia máis longa de Galicia, senón un lugar case místico. Aquí a natureza manda, o vento fala e o Atlántico impón respecto. Ideal para quen necesita un reencontro íntimo coa terra: sen artificios, sen turistas, só mar, area e ceo. Un lugar para pechar os ollos e escoitar o que de verdade importa.

4. Area Maior (Muros): onde as dunas gardan secretos

Entre o monte Louro e o océano esténdese esta praia de beleza crúa e silvestre. O contraste entre a lagoa doce e o mar bravo, o voo das aves e o rumor do vento crean un espazo que parece suspendido no tempo. Cantas historias familiares contáronse baixo unha antuca aquí? Cantas veces pensouse en volver mentres se lembraba este horizonte?

5. Praia dás Catedrais (Ribadeo): postais que levan na memoria

Aínda que os arcos de pedra sexan máis famosos pola súa maxestosidade que pola súa intimidade, moitos galegos do exterior teñen gravado na retina ese primeiro paseo entre as formacións rochosas á tardiña. É un lugar que emociona, sobre todo se se visita con alguén que nunca pisou Galicia: “Mira —dicimos con orgullo—, isto é tamén parte dá miña terra”.

6. Praia de Patos (Nigrán): a liberdade con cheiro a neopreno

Os que se criaron preto de Vigo e o Val Miñor saben que Patos non é só unha praia: é unha escola de liberdade. Coas súas ondas suaves e ambiente xuvenil, segue sendo o recuncho preferido para quen regresa e queren revivir o espírito surfista dos seus veráns galegos. Pisar Patos é reencontrarse coa versión máis luminosa dun mesmo.

7. Praia de Razo (Carballo): un reencontro coa enerxía do mar

Razo, coa súa amplitude, os seus ceos inmensos e a súa enerxía constante, converteuse en símbolo da Galicia moderna sen perder as súas raíces. Aquí crúzanse os que volven do exterior, os mozos que redescubren a súa terra e os maiores que sentan ao sol para lembrar. En Razo, un non só báñase: recárgase.

Volver ao mar para volver a Galicia

Hai moitas razóns para volver a casa, pero poucas tan poderosas como a chamada do mar. Galicia non só ofrece paisaxes: ofrece memorias, raíces, silencios que falan, e abrazos que cheiran a sal. Volver pisar estes areais non é turismo, é un acto íntimo de reconciliación co que fomos e co que aínda podemos ser.

Este verán, se a morriña aperta, xa sabes o remedio: Galicia está a che esperar, coas súas praias abertas como un abrazo.

Galicia e Uruguai estreitan lazos a través da sanidade pública. Un novo acordo de colaboración permitirá que médicos uruguaios fórmense no Servizo Galego de Saúde para especializarse en transplante pulmonar. O obxectivo: que o país latinoamericano poida poñer en marcha por primeira vez un programa propio deste tipo de intervencións, sen que os seus pacientes teñan que desprazarse ao estranxeiro para ser operados.

A formación levará a cabo no Complexo Hospitalario Universitario dá Coruña (CHUAC), un dos centros de referencia en España en transplantes de órganos, que conta con máis de 25 anos de experiencia en cirurxía pulmonar. Só en 2024 xa realizou 28 transplantes deste tipo, e pechou 2023 con 64 intervencións, un 30 % máis que o ano anterior.

Está previsto que os profesionais uruguaios inicien a súa estadía en Galicia tras o verán. O obxectivo a medio prazo é que poidan chegar a realizar entre seis e dez transplantes pulmonares ao ano no seu país.

Un paso máis na cooperación sanitaria

Este acordo asinouse entre a Xunta de Galicia e a Asociación Española Primeira de Socorros Mutuos de Montevideo, unha entidade fundada en 1853 por emigrantes galegos e españois, que hoxe presta atención a máis de 200.000 persoas, moitas delas pertencentes á colectividade galega. Tamén xestiona o Fogar Español, onde residen maiores de orixe española e galego con poucos recursos.

A colaboración permitirá non só compartir coñecementos técnicos e científicos, senón tamén reforzar unha relación histórica entre Galicia e Uruguai, baseada na emigración, a solidariedade e os vínculos que se mantiveron vivos durante xeracións.

Desde Galicia destácase o orgullo que supón podarr achegar experiencia e formación nun ámbito tan delicado como o dos transplantes, e ponse en valor o potencial do sistema sanitario galego, que conta co calendario vacunal máis avanzado do mundo, cribados oncolóxicos pioneiros e unha rede de terapias avanzadas que o converteron nun referente internacional.

Con iniciativas como esta, Galicia segue apostando por unha cooperación que cruza océanos e que, neste caso, axudará a mellorar a vida de moitas persoas a ambos os dous lados do Atlántico.

Hai palabras que saben a pan de millo, cancións que cheiran a lareira e receitas que nos devolven a unha cociña sen présa, onde o tempo medíase polo hervor do caldo ou o repenicar da choiva sobre o tellado. Esa é a Galicia que moitos galegos do exterior coñecen a través dos seus pais ou avós: unha terra que non só se lembra, senón que tamén se conserva na memoria, no padal e no corazón.

Aínda que pasasen xeracións, esa Galicia segue viva. En Buenos Aires, na Habana, en Montevideo ou en Caracas, hai familias que seguen cociñando lacón con grelos, cantando “A Rianxeira” ou usando palabras como “parabéns” ou “morriña” coa mesma naturalidade coa que o facían os seus antepasados.

As receitas que cruzaron o océano

Un dos legados máis tanxibles desa Galicia de outrora son as receitas. Porque a cociña non se esquece. En moitas casas da diáspora, o caldo galego segue sendo o prato de inverno por excelencia, a empanada de atún ou zamburiñas se reserva para as celebracións familiares, e o lacón con grelos prepárase en datas sinaladas.

En Arxentina ou Uruguai, por exemplo, séguense preparando con orgullo estes pratos, moitas veces adaptando ingredientes locais. E con cada bocado, mantense viva unha cultura de mesa compartida, de fogón e reunión.

Cancións que se herdan

Quen non escoitou algunha vez aos seus avós tararear “Unha noite na eira do trigo” ou “Camariñas”? A música galega, coa súa raíz popular e a súa capacidade de emocionar, foi unha das formas máis potentes de manter a galeguidade fóra de Galicia.

Os coros dos centros galegos na emigración, as bandas de gaitas en cidades como Caracas ou A Prata, ou as romarías organizadas en Brasil ou México son proba de como a música viaxou cos galegos e botou raíces lonxe da súa orixe.

Palabras con morriña

A lingua tamén se conserva, ás veces en pequenas doses. Hai familias nas que se mesturan palabras do galego co castelán local, creando un fala mestiza, chea de tenrura e sentido de pertenza.

Palabras como “morriña”, “xente”, “fermoso” ou “contiña” seguen vivas na voz dos netos de galegos, aínda que nunca pisasen Galicia. Porque o idioma é máis que comunicación: é identidade.

Recuperar para volver: Escolas Abertas

Redescubrir esa Galicia herdada pode ser o primeiro paso para achegarse, de novo, á terra de orixe. Cada receita recreada, cada canción elevado, cada palabra dita con acento galego é unha forma de regreso.

Por iso, programas como Escolas Abertas, impulsados pola Secretaría Xeral dá Emigración, convertéronse nunha ferramenta esencial para revitalizar a galeguidade no exterior. Esta iniciativa, que se celebra desde hai décadas, ofrece formación presencial a profesores e líderes culturais de comunidades galegas en América, Europa e outras partes de España, para reforzar as raíces culturais a través do baile, a música, os traxes tradicionais e a lingua.

Este ano, desde o pasado 4 de xullo e ata o próximo día 15, preto de 50 participantes, procedentes de América, Europa e diversas comunidades autónomas, reúnense no Centro Superior de Hostalería de Galicia, en Santiago de Compostela. Cunha idade media de 35 anos, representan unha nova xeración de instrutores que transmitirán o aprendido a miles de galegos do exterior. Durante esta semana formativa, contarán ademais coa participación de músicos galegos de recoñecido prestixio, nunhas xornadas que combinan aprendizaxe, celebración e comunidade.

Máis que un curso, Escolas Abertas é unha cerimonia de reencontro: coa lingua, coa danza, coa historia compartida. Unha maneira de garantir que esa Galicia dos avós non se perda na distancia, senón que siga viva e crecendo desde Buenos Aires ata Zúric, desde Caracas ata París.

Volver a Galicia non sempre empeza cun billete de avión. Ás veces empeza cunha empanada feita en casa, cunha canción que soa nunha sobremesa, ou cunha palabra que ecoa no medio dunha conversación familiar. Porque a Galicia dos nosos avós nunca se foi: segue esperando, paciente, en nós.

Criar a un fillo é, sen dúbida, unha das decisións máis importantes da vida. E cando un faio lonxe das súas raíces, do seu idioma, da súa paisaxe e da súa familia, xorden moitas preguntas. E se volvésemos? E se Galicia fose o lugar ideal para que crezan? Cada vez máis galegos do exterior fanse esa pregunta… e atopan respostas que os empuxan a volver. Aquí dámosche 10 razóns de peso para considerar Galicia como o mellor lugar para criar aos teus fillos.

1. Unha infancia rodeada de natureza

Galicia é un paraíso verde. Aquí, os nenos poden crecer entre bosques, ríos e montañas, praias e cantís. Poden colleitar castañas no outono ou bañarse en pozas escondidas no verán. Esta conexión coa natureza é un agasallo que cultiva a súa imaxinación, a súa saúde e o seu equilibrio emocional. En tempos de pantallas e urbanismo, Galicia ofrece un regreso ao esencial.

2. Educación pública de calidade

A comunidade galega conta cunha rede educativa ampla, próxima e comprometida coa equidade. Desde os centros de educación infantil ata as universidades, Galicia aposta por un ensino plural, onde se combinan tradición e innovación. O acceso a recursos dixitais, programas de plurilingüismo, proxectos de innovación pedagóxica e o coidado da diversidade fan que moitos galegos que vivían no estranxeiro vexan en Galicia unha oportunidade educativa de primeiro nivel.

3. Conciliación real

Criar en Galicia non significa renunciar a traballar. A conciliación familiar e laboral é unha prioridade crecente, e existen medidas que a fan posible: horarios escolares compatibles, servizos de madrugadores, comedores escolares ben xestionados, campamentos subvencionados durante as vacacións ou axudas directas para o coidado infantil.

4. Rede de escolas infantís públicas e gratuítas de 0 a 3 anos

Galicia situouse como referente estatal en escolarización temperá. O acceso gratuíto a escolas infantís públicas desde os 0 anos permite a moitas familias incorporarse ao traballo ou emprender sen que o custo do coidado infantil sexa unha barreira. Os centros están presentes en cidades e vilas, e cada ano a rede amplíase. Un recurso crave para pais que volven do estranxeiro con nenos pequenos.

5. Vínculo coa familia e as raíces

Volver a Galicia é tamén volver abrazar. Os avós, as tías, os curmáns... os afectos que crían contigo. E non só iso: é recuperar o idioma, as festas, os xogos de infancia, o son da gaita nunha verbena, o sabor do pan de pobo. É ensinarlles aos teus fillos de onde veñen e permitirlles crecer sabendo quen son. A galeguidade non é só unha identidade: é unha rede emocional e cultural que nutre.

6. Seguridade e calidade de vida

Galicia é unha das rexións máis seguras de Europa. As súas taxas de criminalidade son baixas, mesmo nas cidades, e as contornas rurais son espazos onde os nenos aínda poden xogar na rúa sen medo. A iso súmase un estilo de vida menos frenético, menos contaminado e máis próximo. Respirar tranquilo é, moitas veces, o mellor legado que podemos ofrecerlles.

7. Acceso a vivenda máis alcanzable

A diferenza de moitas capitais europeas, Galicia aínda permite soñar cunha vivenda digna sen hipotecar o futuro. Comprar ou alugar unha casa é máis alcanzable, o que se traduce en estabilidade para criar, proxectar e enraizarse. Para familias novas ou con fillos pequenos, esta diferenza pode ser clave para decidir o retorno.

8. Sistema sanitario público universal

A sanidade pública galega ofrece cobertura universal e gratuíta, cunha rede de centros de saúde e hospitais que garante atención pediátrica, vacinación, revisións e seguimento. As familias retornadas acceden a este sistema en igualdade de condicións, e poden confiar nunha atención próxima, profesional e accesible. Porque a tranquilidade tamén se mide en saúde.

9. Unha infancia máis libre e menos acelerada

En Galicia os nenos seguen xogando na praza, saíndo ao monte co cole ou pasando as tardes cos seus avós na aldea. Viven con menos ansiedade, con menos présas, con máis liberdade. Nun mundo que cada vez esixe máis aos máis pequenos, Galicia ofrece tempo. Tempo para descubrir, para aburrirse, para inventar, para crecer ao seu ritmo.

10. Axudas específicas para familias retornadas

Volver non é fácil, pero Galicia faio máis sinxelo. A través de programas como Retorna 2025, Bolsas BEME, Retorna Talento ou as oficinas de asesoramento ao retorno, a Xunta e outros organismos ofrecen acompañamento e axudas concretas: económicas, educativas, laborais ou de vivenda. E todo iso pensado para que ti e a túa familia poidades empezar de novo, con todo a favor.

Guía básica de axudas para familias que retornan a Galicia

Estratexia Galicia Retorna

Busca facilitar o regreso de galegos e os seus descendentes que viven no estranxeiro. Este plan inclúe diversas medidas e programas para apoiar o retorno en áreas como o emprego, a formación, a vivenda e o emprendemento.

Bolsas BEME para estudos universitarios

Axudas para fillos e fillas de galegos do exterior que queiran estudar nalgunha das universidades galegas. Inclúen matrícula, aloxamento, manutención e viaxe.

Reencontros en Galicia

Facilita estancias en Galicia para persoas maiores emigradas, pero tamén reforza o vínculo interxeracional para netos/as de galegos do exterior.

Axudas para escolas infantís 0-3

Acceso gratuíto a escolas infantís públicas para todos os nenos e nenas residentes en Galicia. Tamén para os retornados.

Ouficina Integral de Asesoramento e Seguimento ao Retorno

A Xunta conta cunha oficina especializada que che acompaña paso a paso no teu regresou: escolarización, sanidade, vivenda, homologación de títulos etc.

Programa de retorno emprendedor

Se estás a pensar en emprender ou en volver coa túa experiencia laboral do estranxeiro, hai programas específicos para axudarche con formación, axudas económicas e acompañamento.

Un ano máis, centos de mozos galegos do exterior responderon á chamada de Galicia. A lista provisional das Bolsas de Excelencia Mocidade Exterior (BEME) para o curso 2025 xa está publicada, e con ela ábrese o prazo para presentar alegacións ata o 26 de xuño. A convocatoria ofrece 250 prazas para cursar un máster nalgunha das tres universidades galegas, nun programa que segue crecendo e consolidándose como ponte real entre a Galicia que se foi e a que quere regresar.

Estas bolsas non só financian estudos: representan un reencontro coa terra, unha segunda oportunidade para desenvolver unha vida en Galicia e a confirmación de que o vínculo coa comunidade galega no exterior segue vivo, máis aló da distancia e do tempo.

Cada estudante que cruza o océano para formarse aquí faio cunha historia de esforzo e ilusión. E a súa decisión ten impacto:

• Preto do 80 % de quen accede a unha BEME deciden quedar.
• Más do 60 % atopan emprego.
• O 90 % recomenda a experiencia.

En total, desde 2017, xa foron máis de 1.500 os beneficiarios procedentes de 41 países.

O programa forma parte dunha estratexia global, Galicia Retorna, que inclúe máis de cen medidas para facilitar o regreso e a integración plena de quen quere volver. Oficinas de atención nas principais cidades galegas, unha unidade móbil que percorre o rural, delegacións e centros galegos no estranxeiro… Todo orientado a facer máis fácil o camiño de volta.

Ás BEME súmanse outros programas como Retorna Talento FP, Retorna Cualifica Emprego, feiras de emprego no exterior e axudas ao emprendemento, entre outros. Todos eles pensados para que volver sexa unha opción real, atractiva e sostible.

Galicia necesita talento, mocidade e novas ideas. E quen un día marcháronse poden ser parte esencial do seu futuro. As oportunidades están sobre a mesa. O vínculo xa existe. Só fai falta dar o paso.

Dar o paso de regresar a Galicia e montar un negocio non é fácil. Pero cada vez son máis as persoas que o fan e atopan apoio no camiño. É o caso de Rubén Álvarez, un ourensán que volveu desde Alemaña para abrir un estudo de deseño en Celanova co respaldo da axuda ao retorno emprendedor da Xunta. Un programa que ofrece ata 10.000 euros ás persoas galegas retornadas que inician unha actividade como autónomos.

Impulsada pola Secretaría Xeral dá Emigración, esta convocatoria busca facilitar o establecemento por conta propia en Galicia a galegos que residiron no estranxeiro, sempre que regresasen despois do 1 de xaneiro de 2023 e cumpran outros requisitos, como estar dados de alta como autónomos e ter domicilio fiscal na comunidade.

A contía basee da axuda é de 6.000 euros, pero pode incrementarse ata os 10.000 se a persoa solicitante é muller e/ou se o negocio sitúase nun municipio rural.

Un deses casos é o de Rubén, que decidiu converter en oficio a súa paixón polo gravado e o deseño. Con 43 anos e unha experiencia profesional forxada en Alemaña, Rubén regresou fai tres anos coa súa familia e abriu en agosto de 2022 un taller en Vilanova dos Infantes, rehabilitando para iso unha antiga caseta da Cruz Vermella. Hoxe ofrece servizos personalizados de impresión, rotulación, gravado e deseño para eventos e negocios locais.

Durante unha visita ao seu estudo, o secretario xeral dá Emigración, Antonio Rodríguez Miranda, destacou que o seu exemplo “representa o espírito da Estratexia Galicia Retorna: persoas con raíces galegas, talento e vocación de futuro”. Só na provincia de Ourense, no que vai de ano, 12 persoas solicitaron esta axuda para emprender, cun investimento total que supera xa os 400.000 euros sumando todas as liñas de apoio ao retorno.

O prazo para solicitar as axudas ao retorno emprendedor está aberto ata o 30 de setembro. As persoas interesadas poden informarse e recibir acompañamento a través da Oficina de Retorno da Xunta, presente tanto en sedes físicas como en modalidade móbil, que este verán percorrerá localidades como Cortegada, Maceda, Maside e Sarreaus.

Desde 2020, esta rede atendeu xa a máis de 3.000 persoas só na provincia de Ourense, consolidando a mensaxe de que regresar non só é posible: tamén pode ser o primeiro paso para empezar algo grande.

Hai palabras que non se poden traducir. Non porque non teñan equivalentes aproximados noutros idiomas, senón porque encerran unha maneira de estar no mundo. Galicia está feita de mar e de monte, de néboa e de lume, pero tamén de palabras. Palabras que non se aprenden, senten. Que non se explican, vívense.

E é que ser galego non é só nacer entre rías e carballeiras, é tamén falar con palabras que cargan séculos de historia, melancolía, ironía ou tenrura. Palabras que, mesmo cando vivimos lonxe, seguen resoando dentro. Aquí reunimos algunhas das máis intraducibles e entrañablemente nosas.

Morriña: a saudade con raíces galegas

Non hai galego que non sentise morriña. É máis que nostalxia. É unha tristeza suave e persistente polo que se deixou atrás: a casa, a familia, o mar, a lingua. Pódese ter morriña da infancia, dunha canción, dun lugar onde un foi feliz. Quen está fóra de Galicia coñécena ben. Non se cura do todo, pero sopórtase escoitando unha alborada, cociñando un caldo ou escribindo en galego.

Retranca: a arte de dicir sen dicir

A retranca é un humor sutil e en aparencia serio. É ironía envolta en cara de póker. É responder “bo, bo…” cando un quere dicir “non tes nin idea”. É deixar unha pulla con elegancia e que o outro tarde un segundo en darse conta. A retranca non se ensina, se mama. E é unha das armas máis sofisticadas da galeguidade.

Luscofusco: a hora máxica do día

Ese momento en que o sol se vai pero a noite aínda non chegou. En castelán sería o crepúsculo, pero luscofusco ten un son que reproduce ese vaivén entre luz e sombra. É a hora en que Galicia vólvese misteriosa, cando os hórreos parecen flotar e os camiños énchense de lendas. Ninguén di “atardecer” con tanta poesía.

Enxebre: ou auténtico, sen artificios

Algo enxebre é algo autenticamente galego, sen contaminación nin artificios. Pode ser unha comida, unha festa ou unha forma de falar. Pero tamén un bar de aldea onde che serven polbo sobre táboa de madeira e albariño en cunca de porcelana. Enxebre é o que resiste ao esquecemento. O que non necesita tradución porque se impón pola súa verdade.

Amodiño: ou ritmo do corazón galego

Amodiño é amodo, pero con agarimo. É unha forma de facer as cousas sen présa, coidando os detalles. É o paso lento do avó pola carballeira, a avoa pelando patacas ao sol ou o mar rompendo suave contra as rocas. En Galicia non se corre, vívese amodiño. Porque a présa é para os que non saben gozar.

Fouciño, meiga, orballo…

Hai decenas de palabras que non necesitan explicación para un galego:

• Fouciño, a fouce que corta e a lúa que brilla curva no ceo.
• Meiga, a muller sabia, temida e respectada, que non é bruxa nin santa.
• Orballo, esa choiva finísima que parece que non molla, pero empapa a alma.

Máis que palabras, identidade

Estas palabras son raíces. Ás veces esquecidas, ás veces rumoreadas, pero sempre vivas. Son patrimonio emocional de quen naceu aquí e de quen partiu. E cando un galego volve, o primeiro que recupera é a lingua. Porque en galego, todo soa a casa.