- Michelle Mirón, galega de Nova York ou viceversa, completaba a semana pasada o roteiro xacobeo converténdose na primeira galega da diáspora americana en facelo tras a reapertura do Camiño: “Este Camiño é para o meu avó”
O Camiño discorre baixo os pés nunha ofrenda eterna cara ao seu avó. Unha peregrinaxe de sol e choiva, que mestura unha calor inopinado co tic-tac silencioso da auga rozando cada pedra, cada instante. Galicia en xullo. Tempo de Compostela.
A Catedral xorde embazada polas bágoas, unha catarata de emocións que emborrona a visión, poñendo punto e final a esta ofrenda tan particular: a de Michelle Mirón, primeira peregrina da diáspora galega en Norteamérica na reapertura do roteiro, que dedica o encontro ao seu avó Ramón. El non puido facelo en vida, pero seguro que goza da súa neta nalgún rinconcito de ceo, de cosmos, de memoria.
“O meu avó sempre quixo facer o Camiño. ‘Ti e eu farémolo xuntos’, dicíame. Comprou libros, vimos películas, ía medindo as etapas… Tiña todo preparado. Con todo, pasou o tempo, enfermouse e, finalmente, morreu o ano pasado sen poder realizalo”, relata Michelle, cargada de tristeza e de alegría; da tristeza do recordo e da alegría que outorga Compostela.
Un destino, a final de contas, practicamente inenarrable, no que o peregrino, calquera, busca palabras que non existen para describir o seu encontro co Apóstolo. O final do roteiro, o inicio dun futuro inabarcable. “Aínda estou a tentar comprender e asimilar todo isto”, subliña Michelle, galega e neoiorquina ao mesmo tempo. Peregrina, hoxe, máis aló das fronteiras.
Ela reside en Nova York, onde exerce de directora de relacións institucionais de ‘A Nacional,’, o centro español máis antigo nos EEUU, camiño xa dos 153 anos. Pero a súa historia é tan nosa como a de calquera que nacese a este lado do Atlántico. Galega e con morriña desa terra que o seu pai tivo que deixar atrás en 1.973.
A súa familia, ensinoulle o que é un bo marisco, o caldo galego ou o sabor da empanada... E por suposto, o Camiño. Ese Camiño que fai un par de semanas emprendía desde O Porto: o roteiro portugués pola Costa; 220 quilómetros a Compostela.
“Baixei a Santiago miles de veces. Pero vivir a experiencia así, entrando na cidade… É algo totalmente diferente”, prosegue Michelle buscando as palabras adecuadas para narrar tanta emoción. Ese mesmo sentimento que lle fai chorar ao ver a Antonio Rodríguez Miranda, secretario xeral de Emigración, que non quere perderse un momento ‘histórico’, o da primeira peregrina da diáspora americana que se reencontra con Santiago tras a incerta paréntese do Covid. El resume e tranquiliza coa galeguidade máis absoluta: “Chora, que é normal. Terminaches o Camiño despois de vivir un ano e medio moi duro de pandemia e cumpriches un soño”.
A súa primeira viaxe en 16 meses
O certo é que Michelle non podía ou non quería esperar máis porque, a final de contas, a terra sempre tira. Iso que se resume na ‘morriña’: “Collín un dos primeiros voos directos desde Nova York cando se reabriron as fronteiras”. A súa primeira viaxe en 16 meses de pandemia tiña que ser a Galicia: “É un resumo do que sinto”.
Un reencontro coa terra no que o Camiño xorde de modo inopinado, nunha conversación calquera de amizade: “Publiquei vídeos e fotos en redes sociais ao longo do Camiño co fin de compartir a experiencia coa miña familia e os meus amigos e tamén para dar a coñecer aos que non coñecen Galicia, a súa historia, o seu idioma, a súa gastronomía e por suposto o Camiño. Moitos me escribiron pedindo máis información porque despois de ver tantas paisaxes idílicos, pratos típicos galegos e a impresionante Catedral de Santiago, queren coñecer esta parte de España e emprender o seu propio camiño. É verdade cando din que o Camiño realmente empeza cando o acabas.” Dedicado ao seu avó Ramón. “Este Camiño é para el; o seguinte, para min e desde Francia”.
Porque haberá máis; sempre hai máis. A final de contas, o Camiño é o final e é o principio, o dunha nova etapa que comeza: a da reflexión, a de “pensar en cal é o propósito da miña vida agora”.
Atrás quedan doce días de viaxe, de feridas e de bochas, de dor nun xeonllo, de choiva, de costas… de Galicia. Un roteiro que conduce a unha especie sen carga cargado de esperanza, a un “e agora que?”. “Non é tristeza, pero é como que se acabou a aventura”. Por fortuna, Santiago segue aquí, para todo aquel que queira volver comezar; unha e outra vez; sempre.
